អំពីជំងឺមហារីក
-
22 November 2023តើអ្នកមានជំងឺមហារីកសុដន់ប្រភេទណា?
មហារីកសុដន់មិនដូចគ្នាទាំងអស់ទេ។ វេជ្ជបណ្ឌិតចាត់ថ្នាក់ជំងឺមហារីកសុដន់តាមវិធីផ្សេងៗគ្នា ដោយចាប់ផ្តើមពនប្រភពដើមនៃកោសិកាមហារីកសុដន់ ជាកត្តាសំខាន់ក្នុងការថា សង្កេតមើល តើមហារីករបស់អ្នកអាចរីករាលដាលឬអត់ ហើយវាជួយកំណត់ប្រភេទនៃការព្យាបាល។ Infiltrating/invasive ductal carcinoma (IDC): 80% នៃមហារីកសុដន់ចាប់ផ្តើមនៅក្នុងបំពង់ទឹកដោះរបស់អ្នក បន្ទាប់មកលូតលាស់ទៅជាជាលិកាខ្លាញ់នៃសុដន់របស់អ្នក។ ពីទីនោះ កោសិកាមហារីកអាចរាលដាលបន្ថែមទៀត (រីករាលដាល) ទៅផ្នែកផ្សេងទៀតនៃរាងកាយរបស់អ្នក។ Invasive lobular carcinoma (ILC): មហារីកសុដន់ 10% ផ្សេងទៀត ចាប់ផ្តើមនៅក្នុងក្រពេញផលិតទឹកដោះរបស់អ្នក ឬ lobules ហើយក៏អាចរីករាលដាលបានផងដែរ។ មហារីកសុដន់ដ៏កម្រអាចពាក់ព័ន្ធនឹងក្បាលសុដន់ ជាលិកាភ្ជាប់នៃសុដន់របស់អ្នក ឬស្រទាប់សរសៃឈាម ឬកូនកណ្តុរ។ មហារីកសុដន់ខ្លះមិនរាតត្បាតមានន័យថា វាមាននៅក្នុងបំពង់ទឹកដោះរបស់អ្នកហើយមិនបានរាលដាលទេ។ នេះត្រូវបានគេហៅថា មហារីកសុដន់ ដំណាក់កាលដំបូង។
-
11 October 2023កត្តាប្រឈមនៃជំងឺមហារីកសុដន់
ជំងឺមហារីកសុដន់ ជាមហារីកដែលកើតឡើងញឹកញាប់ ឈរលំដាប់ទី១ លើតារាងមហារីកលើស្ត្រីនៅកម្ពុជា ពោលគឺមាន 1877 ករណីថ្មី ក្នុងឆ្នាំ2020 ( Globocan 2020 )។ កត្តាប្រឈមនៃមហារីកសុដន់ រួមមាន៖ ស្ត្រីអាយុចាប់ពី ៥០ឆ្នាំឡើង ប្រវត្តិគ្រួសារ ដែលកើតជំងឺមហារីកសុដន់ ធ្លាប់កើតជំងឺ មហារីកសុដន់ពីមុន ធ្លាប់ធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យ ថាមានដុំសាច់ដែលមិនមែនជាមហារីកអាច បង្កើនហានិភ័យនៃការវិវត្តនៃជំងឺមហារីកសុដន់នៅពេលអនាគត។ ចាប់ផ្តើមមករដូវមុនអាយុ១២ឆ្នាំ និងអស់រដូវក្រោយ អាយុ៥៥ឆ្នាំ ស្ត្រីដែលសម្រាលកូននៅអាយុច្រើន ឬស្ត្រីដែលមិនធ្លាប់មានកូនទាល់តែសោះ ប៉ះពាល់នឹងវិទ្យុសកម្មខ្លាំងជ្រុល បែបបទរស់នៅមិនត្រឹមត្រូវ ដូចជាញ៊ាំជាតិអាកុល ធាត់ជ្រុល និងអសកម្ម ។
-
4 October 2023កត្តាហានិភ័យដែលនាំឲ្យកើតជំងឺមហារីក
ការប្រើប្រាស់ថ្នាំជក់ ការពិសាគ្រឿងស្រវឹង(អាល់កុល) ការបរិភោគអាហារមិនល្អ កង្វះការហាត់ប្រាណ និងការបំពុលខ្យល់ -ល-។ ជំងឺរ៉ាំរ៉ៃដែលបណ្តាលមកពីមេរោគ ក៏ជាកត្តានាំអោយមានជំងឺមហារីកផងដែរ។ ករណីនេះច្រើនកើតនៅប្រទេសដែលមានចំនូលទាប និងចំនូលមធ្យម។ ករណីជំងឺមហារីកប្រហែល១៣% នៅក្នុងឆ្នាំ ២០១៨ ត្រូវបានគេរកឃើញថាជាប់ទាក់ទងទៅនិងការបង្ករោគរ៉ាំរ៉ៃដោយមេរោគដូចជា បាក់តេរីក្រពះ(Helicobacter Pylori) វីរុសhuman papillomavirus (HPV) វីរុសរលាកថ្លើមប្រភេទ B វីរុសរលាកថ្លើមប្រភេទC និង វីរស Epstein-Barr virus -ល-។ វីរុសរលាកថ្លើមប្រភេទB និង វីរុសរលាកថ្លើមប្រភេទC អាចធ្វើអោយមានហានិភ័យនៃការកើតមហារីកថ្លើម។ចំណែកឯវីរុស HPV បង្កើនហានិភ័យនៃការកើតមហារីកមាត់ស្បូន។
-
1 September 2023តើមហារីកថ្លើមអាចរីករាលដាលតាមរយៈអ្វីខ្លះ?
កោសិកានៅក្នុងខ្លួនរបស់យើងមានប្រព័ន្ធគ្រប់គ្រងការលូតលាស់ និងការបែងចែក។ កោសិកាថ្មីត្រូវបានបង្កើតឡើង ដើម្បីជំនួសកោសិកាចាស់ៗនៅពេលដែលវាស្លាប់។ ការបំផ្លាញ DNA ម្តងម្កាល នាំឱ្យមានការផលិតកោសិកាមិនធម្មតា។ ប៉ុន្តែប្រព័ន្ធភាពស៊ាំរបស់យើងធ្វើការរក្សាវាឱ្យស្ថិតនៅក្រោមការគ្រប់គ្រងបានយ៉ាងល្អ។ កោសិកាមហារីកមិនអនុវត្តតាមច្បាប់ទាំងនេះទេ។ ផ្នែកមួយនៃភាពមិនប្រក្រតីរបស់វា គឺបន្តបង្កើតឡើងវិញ ទោះបីជាកោសិកាចាស់ៗមិនស្លាប់ក៏ដោយ។ ការលូតលាស់ដែលមិនអាចគ្រប់គ្រងបាននៃកោសិកាមិនប្រក្រតីនេះ គឺបង្កើតជាដុំសាច់។ មហារីកថ្លើមដូចជាមហារីកប្រភេទផ្សេងទៀតដែលអាចរីករាលដាលតាមរយៈ៖ ជាលិកា៖កោសិកាមហារីកបំបែកចេញពីដុំសាច់បឋមនៅក្នុងថ្លើម និងបង្កើតដុំសាច់ថ្មីនៅក្នុងជាលិកាក្បែរនោះ។ ក្នុងប្រព័ន្ធ lymph៖កោសិកាមហារីកបង្កើតផ្លូវចូលទៅក្នុងកូនកណ្តុរក្បែរនោះ។ កោសិកាមហារីកអាចត្រូវបានរីករាលដាលទៅកាន់ផ្នែកផ្សេងទៀតនៃរាងកាយ។ តាមរយៈប្រព័ន្ធឈាមរត់៖កោសិកាមហារីកចូលទៅក្នុងចរន្តឈាមនាំពេញរាងកាយ។ គ្រប់ទីកន្លែងនៅតាមផ្លូវវាអាចបង្កើតបានដុំសាច់ថ្មីបន្តលូតលាស់ និងរីករាលដាល។ មិនថា ដុំសាច់មេតាទិករបស់អ្នកបង្កើតនៅទីណាទេ វានៅតែជាមហារីកថ្លើម ហើយនឹងត្រូវបានព្យាបាលដូចគ្នា។
-
22 June 2023តើធ្វើដូចម្ដេច ទើបអាចកាត់បន្ថយជំងឺមហារីកក្រពះ?
ក្រពះមានមុខងារផ្ទុក និងរំលាយអាហារ។ ជំងឺមហារីក អាចវិវត្តន៍នៅក្នុងក្រពះ ព្រមទាំងរាលដាលទៅកាន់ផ្នែកផ្សេងៗនៃរាងកាយរួមទាំងកូនកណ្តុរដែលនៅជិតក្រពះ។ ហានិភ័យនៃជំងឺមហារីកក្រពះនឹងកើនឡើងនៅពេលដែលយើងមានវ័យកាន់តែច្រើន។ ជាក់ស្តែង អ្នកជំងឺជាងពាក់កណ្តាលដែលកើតជំងឺមហារីកមួយប្រភេទនេះ ច្រើនតែមានវ័យចាប់ពី៧៥ឆ្នាំឡើងទៅ ហើយជាទូទៅបុរសប្រឈមនឹងការកើតជំងឺមហារីកក្រពះច្រើនជាងស្ត្រី។ រោគសញ្ញានៃជំងឺមហារីកក្រពះ ស្លេកស្លាំង និងខ្សោយនៅពេលធ្វើការតិចតួច មិនស្រួលក្នុងពោះផ្នែកខាងលើផ្ចិត ក្អួត ឬចង្អោរមាន ឬគ្មានឈាម ស្រកទម្ងន់ ក្រហាយទ្រូង ពិបាករំលាយអាហារ លាមកមានឈាម មិនឃ្លានអាហារ ហើមពោះដោយសារសារធាតុរាវ ដែលកើតឡើងនៅដំណាក់កាលធ្ងន់ធ្ងរ ប្រសិនបើរោគសញ្ញាខាងលើកើតឡើងយូរជាង៣សប្តាហ៍យើងគួរតែពិគ្រោះជាមួយនឹងគ្រូពេទ្យជំនាញភ្លាមៗ ដើម្បីធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យ និងព្យាបាលឲ្យបានទាន់ពេលវេលា។ គន្លឹះជួយកាត់បន្ថយហានិភ័យនៃជំងឺមហារីកក្រពះ កាត់បន្ថយការញ៉ាំអាហារជ្រក់ និងឆ្អើរ កាត់បន្ថយការញ៉ាំគ្រឿងស្រវឹង និងជៀសវាងជក់បារី ញ៉ាំផ្លែឈើ និងបន្លែបៃតងជារៀងរាល់ថ្ងៃ អ្នកដែលមានប្រវត្តិគ្រួសារកើតជំងឺមហារីកក្រពះ គួរទៅពិនិត្យក្រពះក្នុងមួយឆ្នាំម្តង ចាប់ពីអាយុ៤០ឆ្នាំឡើងទៅ ហាត់ប្រាណជារៀងរាល់ថ្ងៃ។
-
7 June 2023តើកត្កាអ្វីដែលបណ្ដាលឲ្យកើតជំងឺមហារីកមាត់ស្បូន?
ស្ទើរតែគ្រប់ករណីនៃជំងឺមហារីកមាត់ស្បូនគឺបណ្តាលមកពីការឆ្លងមេរោគមួយប្រភេទដែលមានហានិភ័យខ្ពស់នៃវីរុស papillomavirus របស់មនុស្ស (HPV) កត្តាហានិភ័យចម្បងមួយទៀត សម្រាប់ជំងឺមហារីកមាត់ស្បូនគឺ ការជក់បារី។ មានភ័ស្តុតាងមួយចំនួនដែលបង្ហាញថា ស្ត្រីដែលបានលេបថ្នាំពន្យារកំណើតរយៈពេល 5 ឆ្នាំឡើងទៅ គឺមានការកើនឡើងហានិភ័យនៃការវិវត្តទៅជាជំងឺមហារីកមាត់ស្បូនចំពោះអ្នកដែលមានមេរោគ HPV ។ ហានិភ័យគឺតូច ហើយការលេបថ្នាំគ្រាប់ក៏ត្រូវបានបង្ហាញថាកាត់បន្ថយហានិភ័យនៃជំងឺមហារីកផ្សេងទៀតដូចជាអូវែ និងស្បូន។ កត្តាហានិភ័យផ្សេងទៀតរួមមាន: ការជក់បារីនិងការជក់បារីអកម្ម ប្រព័ន្ធភាពស៊ាំចុះខ្សោយ តំណពូជ
-
7 June 2023ការកាត់បន្ថយជំងឺមហារីកក្រពះដែលអ្នកគួរដឹង
ជំងឺមហារីក អាចវិវដ្ដនៅក្នុងក្រពះ ព្រមទាំងរាលដាលទៅកាន់ផ្នែកផ្សេងៗនៃរាងកាយ រួមទាំងកូនកណ្តុរដែលនៅជិតក្រពះ។ ហានិភ័យនៃជំងឺមហារីកក្រពះនឹងកើនឡើងនៅពេលដែលយើងមានវ័យកាន់តែច្រើន។ ដូច្នេះសូមស្វែងយល់ទាំងអស់គ្នាអំពីការកាត់បន្ថយជំងឺមហារីកក្រពះដែលអ្នកគួរដឹង។ សូមអញ្ជើញទស្សនាវីដេអូដើម្បីទទួលបានចំណេះដឹងបន្ថែម https://youtu.be/jjJJoKcg94c
-
30 May 2023វិធីស្វែងរកដុំមហារីកសុដន់ដោយខ្លួនឯង
ការពិនិត្យនិងស្ទាបរកដុំមហារីកសុដន់ដោយខ្លួនឯងជាប្រចាំអាចកាត់បន្ថយហានិភ័យមហារីកសុដន់រីករាលដាលនិងអាចជួយស្រ្តីព្យាបាលមហារីកសុដន់បានទាន់ពេលនិងជោគជ័យ។ ដូច្នេះសូមធ្វើការស្វែងយល់ទាំងអស់គ្នាអំពីវិធីស្វែងរកដុំមហារីកសុដន់ដោយខ្លួនឯង។ សូមអញ្ជើញទស្សនាវីដេអូដើម្បីទទួលបានចំណេះដឹងបន្ថែម https://youtu.be/sXFMUqub4Rs
-
22 May 2023តិចនិកមួយចំនួនដែលអាចជួយការពារជំងឺមហារីកសួត
ជំងឺមហារីកសួតជាប្រភេទមហារីកមួយដែលកើតឡើងនៅក្នុងសួត ហើយជំងឺមហារីកសួត នេះដែរជាជំងឺមួយដែលបង្កការស្លាប់ច្រើននៅលើពិភពលោក។ ដូច្នេះសូមធ្វើការស្វែងយល់ទាំងអស់គ្នាអំពីតិចនិកមួយចំនួនដែលអាចជួយការពារជំងឺមហារីកសួត។ សូមអញ្ជើញទស្សនាវីដេអូដើម្បីទទួលបានចំណេះដឹងបន្ថែម https://youtu.be/YM4mJ9OyecM
-
17 May 2023តិចនិចខ្លះៗដែលអ្នកគួរដឹងអំឡុងពេលព្យាបាលជំងឺមហារីក
ពិតណាស់ ការដឹងថាមានជំងឺមហារីក អាចធ្វើឲ្យជីវិតរបស់អ្នកជំងឺប្រឈមនឹងការប្រែប្រួលដ៏ធំមួយ។ ដូច្នេះសូមស្វែងយល់ទាំងអស់គ្នាអំពីតិចនិចខ្លះៗដែលអ្នកគួរដឹងអំឡុងពេលព្យាបាលជំងឺមហារីករបស់អ្នក។ សូមអញ្ជើញទស្សនាវីដេអូដើម្បីទទួលបានចំណេះដឹងបន្ថែម https://youtu.be/L2_iJnYRysY
